Dok se Francuska i Španija bore s nekim od najgorih šumskih požara u novijoj historiji, stručnjaci upozoravaju na fenomen koji bi mogao drastično pogoršati situ…
Šumski požari se najčešće šire kada se spoje vrući, vjetroviti i suhi uslovi. Međutim, oni najjači mogu stvoriti vlastite, jedinstvene vremenske sisteme. Najteži oblik takvih sistema su grmljavinske oluje uzrokovane vatrom.
Ukratko, pyrocumulonimbusi su gigantski olujni oblaci koji nastaju direktno uslijed šumskog požara.
Naime, masivni požari emituju ogromne količine energije i toplote koja se brzo podiže u oblaku dima.
Kada se oblak podigne dovoljno visoko, nizak atmosferski pritisak uzrokuje hlađenje zraka, a vlaga se kondenzuje i formira oblak.
Takvi oblaci mogu doseći visinu od 10 do 15 kilometara, prodrijeti u stratosferu te izazvati udare groma i snažne vjetrove.
NASA ove oblake slikovito naziva “zmajem koji bljuje vatru među oblacima”.
“To je prava grmljavinska oluja koja se formira unutar vatrenog oblaka”, objašnjava Rick McRae, vanredni profesor sa istraživačke grupe za šumske požare Univerziteta Novi Južni Vels (UNSW).
Kada se formiraju, ovi oblaci stvaraju vjetrove koji ubrzavaju širenje požara ispod njih. Što je još opasnije, oni generišu vlastite munje koje mogu zapaliti nove požare na udaljenijim lokacijama.
Snažni udari vjetra stvaraju nepredvidljive obrasce širenja vatre, čineći uslove ekstremno opasnim za vatrogasce.
Iako je Australija počela bilježiti pojavu vatrenih oblaka početkom ovog stoljeća, stručnjaci upozoravaju da oni postaju sve češći na globalnom nivou.
Formirali su se tokom masovnih požara u Kaliforniji 2022. godine, a ukoliko se potvrde sumnje, ovo bi mogao biti prvi put da je ovaj tip oblaka primijećen u Francuskoj.
“Ovo je prvi put da Francuska mora eksplicitno razmotriti koncept pyrocumulonimbusa. Nije pitanje jesu li ga imali prije nekoliko dana, već hoće li ga biti ove sedmice”, upozorava McRae.
